Ik ben niet anders dan een vagebond die door de natuur wandelt”. Het zijn de woorden van Cyriaque Kouenou, vastgelegd door Ramon Gieling in de documentaire Home (2015). Kouenou ontvluchtte Ivoorkust nadat een kritisch lied van hem op de radio werd gespeeld. Zijn vader werd vermoord, Kouenou komt in Nederland terecht, waar zijn asielaanvraag wordt afgewezen en hij op straat belandt. Als hij hoort van een tentenkamp in Osdorp sluit hij zich aan bij zijn broeders en zusters van We Are Here.

Muziek is een vast deel van Kouenou’s leven. Hij zingt, en Gieling, die Kouenou in Osdorp leert kennen, vervlecht de vele liederen in het verhaal dat zich ontvouwt. Kouenou blijft bij de groep in het tentenkamp. Gieling legt vast hoe het kamp wordt ontruimd en volgt Kouenou en de groep in de tijd die volgt.

Kouenou blijkt een man vol wijsheden, metaforen en verhalen. Rustig monteert Gieling diverse verhalen, inzichten en liederen aan elkaar, waarbij je nooit precies weet welke kant het op gaat. Hoewel de teksten die Kouenou zingt weinig vrolijk zijn, lijkt hij de hoop nooit op te geven en blijft hij lachen. Alleen al dit aanstekelijke optimisme maakt de documentaire het kijken waard.

Gieling maakt het je als kijker echter niet makkelijk. De camera zit dicht op Kouenou, te dicht misschien. Het verhaal gaat niet alleen over dat wat er is en komen gaat, maar rakelt ook veel verdriet uit het verleden op. “Ik leef als een levende dode”, zegt Kouenou op een dag. Hij geeft zich bloot, steeds een beetje meer, tot er van privacy geen sprake meer lijkt te zijn.

Home gaat niet alleen over Kouenou, maar minstens zoveel over de relatie tussen twee mannen, waarvan de één alles lijkt te hebben, terwijl de ander nooit weet wat morgen brengt. Een relatie waarin de één het huis van de ander schoonmaakt om een beetje geld te verdienen. Een relatie waarin de één zingt, filosofeert en praat, terwijl de ander alles vastlegt en tot een verhaal maakt.

Het ongeluk van de een is het geluk van de ander”. Kouenou zingt het in een overvol Paradiso, en Home lijkt bij tijd en wijle een illustratie hiervan. Op een gegeven moment is het tijd om afscheid te nemen, Gieling is klaar met de documentaire en gaat verder met een ander project. En Kouenou? Kouenou blijft een vagebond die door de natuur wandelt.

VERDER KIJKEN:
Ramon Gieling.
Home. Human, 2015: http://www.2doc.nl/documentaires/series/2doc/2015/februari/home.html

Buiten Home is de muziek van Cyriaque Kouenou nauwelijks vastgelegd. Het maken van een CD blijft een plan, waardoor zijn liederen nauwelijks ergens te vinden zijn. Een uitzondering zijn de opnames die werden gemaakt in 2013, toen Kouenou met We Are Here optrad in Paradiso:

 

Advertenties